De ‘tweesterren’ executeur

Bijdrage van notariskantoor IJsseloevers
In uw testament kunt u een executeur aanwijzen.

De gewone executeur noemen de notariële juristen gemakshalve de tweesterren executeur. Dit ter onderscheiding van de éénsterren executeur en de driesterren executeur. In dit artikel hebben we het alleen over de tweesterren executeur, die we in het vervolg van dit artikel executeur noemen. Benoemt u iemand tot executeur, dan moet hij die benoeming nog aanvaarden. Een benoemde persoon kan dus weigeren. Daarom moet u altijd van tevoren aan die persoon vragen of hij bereid is de executele te aanvaarden. Bovendien is het wenselijk dat u een reserve-executeur aanwijst voor het geval dat de eerst benoemde executeur bij uw overlijden de executele toch niet kan aanvaarden. Hij kan bijvoorbeeld overleden zijn of door een ongeluk in een verpleegtehuis zijn terechtgekomen.

De wet geeft aan de executeur bepaalde bevoegdheden. Het is een persoon die het beheer heeft over de nalatenschap en de schulden van de nalatenschap moet betalen. Onder het betalen van de schulden valt ook het uitkeren van de legaten. Een legaat is een beschikking in het testament waarin u aan een bepaalde persoon of instelling een object (bijvoorbeeld een schilderij) of een geldsbedrag vermaakt. Voorts moet de executeur een boedelbeschrijving opmaken en bekende schuldeisers verzoeken hun vorderingen bij hem of bij de boedelnotaris is te dienen. De executeur kan ook een boedelnotaris aanwijzen; dat is de notaris die de executeur behulpzaam is bij de afwikkeling van de nalatenschap. De notaris dient de erfgenamen op de hoogte te stellen van het feit dat hij tot boedelnotaris is benoemd. Echter is mogelijk dat de executeur de notaris alleen verzoekt een verklaring van executele op te stellen. Dat is een verklaring waarin de notaris zegt wie er executeur is en wat zijn bevoegdheden zijn. Voor het overige wikkelt de executeur de nalatenschap dan zelf af.

Er is wel eens een rechterlijke uitspraak gedaan inzake de verdeling van de werkzaamheden tussen de executeur en de notaris. Een erfgenaam klaagde dat de notaris meer activiteiten bij de afwikkeling van de nalatenschap had moeten ondernemen. Die rechter zei toen: door de overledene is een executeur benoemd. Dit betekent dat deze een centrale positie inneemt bij de afwikkeling van de nalatenschap. De mate waarin de notaris dan nog een (adviserende) rol vervult bij de afwikkeling wordt voornamelijk door de executeur bepaald. Wel was die rechter van mening dat, als een erfgenaam zich tot de notaris wendt, de notaris aan de erfgenaam duidelijk dient mee te delen wat zijn positie is en de erfgenaam naar de executeur moet verwijzen voor verdere inlichtingen.

Als er een executeur is benoemd, dan zijn de erfgenamen niet meer bevoegd over de goederen van de nalatenschap te beschikken. De executeur heeft dus een machtige positie. Zonder de medewerking van de executeur kunnen de erfgenamen niets doen. Geldt dit nu ook voor rechterlijke procedures? Daarover heeft een rechter ook een uitspraak gedaan. Er werd een procedure gevoerd waarin de erfgenamen van de overledene waren gedagvaard. De overledene had bij testament echter een executeur benoemd en het beheer van de executeur was nog niet geëindigd. De rechtbank oordeelde dat gezien de strekking van de wet aan de executeur een exclusieve bevoegdheid toekomt om in rechte op te treden. Dat betekent dat een erfgenaam onbevoegd is zelfstandig in rechte op te treden, of dit nu is als eiser of als gedaagde. Gezien de wetsgeschiedenis is het doel van de executele immers dat een executeur slagvaardig op kan treden zonder daarbij door een erfgenaam te worden gehinderd.
Een executeur is onder het nieuwe erfrecht dus een machtig persoon geworden.

Hebt u nog vragen of is er bij u behoefte aan een informatief gesprek. Klik dan op de banner: www.ijsseloevers.nl
executeur

Ons kantoor houdt (in overleg) lezingen voor uw vereniging, ouderenbond enz. Gebruikelijke onderwerpen zijn Erfrecht, AWBZ, testamenten/levenstestamenten/volmachten. Bel ons voor meer informatie.
AVONDOPENSTELLING OP AFSPRAAK.